Donja Zelina, Kurija Barac, szlachecka posiadłość o powierzchni 200 000 m²

Wyjątkowa nieruchomość z bogatą historią, oferująca niezwykłą intymność i spokój, w bezpośrednim sąsiedztwie miasta (30 km od centrum Zagrzebia, 30 km od lotniska im. Franjo Tuđmana).

Centralną część posiadłości stanowi płaskowyż na szczycie wzgórza, otoczony lasem o powierzchni 15 000 m², na którym wzniesiono kilka budynków, przy czym dwór (kuria) jest samym sercem posiadłości. Unikalnym atutem jest działka budowlana o powierzchni 13 200 m², położona na płaskim szczycie wzgórza, otoczona lasem i 20 hektarami ziemi należącej do posiadłości, co daje dodatkową możliwość wykorzystania nieruchomości do różnych celów. Nieruchomość zajmuje powierzchnię 196 000 m² (jedyna taka działka będąca własnością sprzedającego).

Zgodnie z Planem Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Sv. Ivan Zelina, centralna część nieruchomości wokół budynków o powierzchni 13 200 m² znajduje się w strefie zabudowy, podobnie jak część nieruchomości przylegająca do drogi dojazdowej o powierzchni 13 500 m², podczas gdy pozostała część gruntów to tereny rolne lub leśne.

Zgodnie z dokumentacją planistyczną, dla tego obszaru nie przewiduje się sporządzania szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Budynek dworski składa się z parteru i dwóch pięter (parter 117 m², pierwsze piętro 142 m², drugie piętro 157,5 m², łącznie 416 m²), wymiary zewnętrzne 21 x 10,30 m.

Budynek został wzniesiony w 1794 roku jako siedziba hrabiowskiej rodziny Drašković-Barač i od tamtej pory był wielokrotnie rozbudowywany.

W 2005 roku budynek został częściowo wyremontowany (odnowiona fasada, nowy dach i stolarka zewnętrzna). W całym budynku wykonano nową instalację elektryczną, wodno-kanalizacyjną oraz zainstalowano wielopoziomowy gazowy system centralnego ogrzewania.

W budynku zainstalowano windę panoramiczną. Stopień wykończenia wnętrz budynku to wysoki stan „roh bau”. Budynek jest podłączony do sieci wodociągowej, elektrycznej i gazu miejskiego. Budynek nie jest objęty ochroną zabytków.

Na terenie posiadłości znajduje się również obiekt gastronomiczny (126 m², piwnica na wino 80 m²), dwa garaże oraz stajnia.

Po wschodniej stronie nieruchomości znajduje się źródło wody pitnej, które zostało zabetonowane i zamknięte jako stacja pomp na potrzeby posiadłości.

Wirtualny spacer.

Zarys historyczny

Historia regionu Zelina jest powiązana ze znaną chorwacką rodziną szlachecką Domjanić, ponieważ już w 1596 roku Stjepan Domjanić otrzymał list szlachecki i herb.

Zgodnie z ówczesnymi zwyczajami chorwacka szlachta rozszerzała swoje wpływy poprzez małżeństwa mieszane, powiększała majątki i budowała zamki oraz dworki. I tak Regina z d. Domjanić, zamężna hrabina Drašković, zbudowała zamek Golubovec około 1790 roku w miejscu starego drewnianego dworu. W tym samym czasie, tj. w 1794 roku, rozpoczęto budowę dworu w Donjoj Zelinie. W zachodnią ścianę szczytową wmurowano kamienną tablicę z datą 1794, która zachowała się do dziś. Zamek-dwór został wbudowany w miejscu wcześniejszego, istniejącego budynku.

Przy zakładaniu ksiąg wieczystych w 1902 roku jako właścicieli wpisano szlachcica Franjo Barača oraz Matildę Barač z d. Domjanić.

Z małżeństwa Franjo Barača i Matildy Barač urodziło się czworo dzieci: Milutin, Vladimir, Antun i Marija, z których najważniejszy jest Milutin Barač, ponieważ już w 1905 roku stał się wyłącznym właścicielem całej posiadłości w Donjoj Zelinie – dworu Barača.

Milutin Barač urodził się w 1848 roku, zmarł 22 lipca 1938 roku i został pochowany na cmentarzu parafialnym w Donjoj Zelinie. Jest budowniczym i pierwszym dyrektorem największej wówczas europejskiej rafinerii ropy naftowej, Rafinerii w Rijeci, która oficjalnie rozpoczęła działalność 14 września 1883 roku.

Na początku XX wieku był jednocześnie dyrektorem technicznym pięciu rafinerii w pięciu różnych krajach europejskich. Oprócz tego, że zapisał się jako jedna z najważniejszych postaci w europejskiej historii naftowej, Barač wyróżnił się także osiągnięciami w dziedzinie historiii naturalnej. Jest wynalazcą ula „Baračevka”.

Podczas II wojny światowej budynki wchodzące w skład posiadłości były początkowo wykorzystywane przez jednostki niemieckie, a przez pewien czas przebywał tam jako porucznik Wehrmachtu Kurt Waldheim, późniejszy Sekretarz Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych i Prezydent Republiki Austrii.

Po zakończeniu II wojny światowej nieruchomość została znacjonalizowana i przekazana w zarząd spółdzielni rolniczej, która założyła na jej terenie plantację jabłoni. Zgodnie z Ustawą o zwrocie mienia przejętego w czasie rządin komunistycznych, całe skonfiskowane mienie zostało zwrócone poprzednim właścicielom i ich spadkobiercom. Od 2002 roku posiadłość należy do rodziny sprzedającego i od tego czasu rozpoczęto jej rewaloryzację.